İdman Və Sağlamlıq

  1. idman - idman fəaliyyətləri - uşaqlarda idman - uşaqlara uyğun idmanlar - uşaq və idman

    İDMAN ETKİNLİKLERİ ÇOCUKLARA UYGUN MU?

    İdman edilən yerlər hansı şəraitdə? Məzmunda nələr var? Yaşı qrupları necə? Sağlamlıq üçün edilən idmanda sağlam qidalanma qaydaları necə? Içkilər spirtli mü? Çalıştırıcılar pedaqoji formasyonlu mu? Siqaret istifadə edərək pis nümunə olurlar mı? Zaman istifadəsi nə vəziyyətdə? Sağlamlıq hesabatları kafi mi? İlkyardım üçün hər şey tamam mı? İdman bir intizam mi? Uşaqlara natiqlik necə? Argo söz istifadəsi var?

    Uşaqlarda yetkinlərdə olduğu kimi idman etmək çox əhəmiyyətli. Uşaqlar oyun oynayırlar deyə bəlkə üzərində durulmuyor. Oyun çağında belə uşaqlar kifayət qədər aktiv deyillər. Ümumiyyətlə anaokuluna gedən uşaqlar sinif-salon oyunları oynayırlar. Açıq hava oyunları vəlilərin uşaq xəstə olar səbəbi ilə ən aza endirilir. Hava gözəl olduqda-ki yurdumuzda günəşli coğrafiya xaricindəki yerlərdə çox az açıq havadan istifadə etmək imkanı olur. İstanbul, çox əhali saxlayan yer olması və mənim yaşadığım yer olması və kafi gözleme sahib olmam səbəbiylə uşaqların az şəkildə açıq havadan faydalandığını görə bilirik. Açıq hava oyunlarındakı aktivasyon, bir qəsəbədə, ya da kənddə yaşayan uşaqdan çox az.

    Böyük məskunlaşma bölgəsi olması təhlükəsizlik tədbirlərini də məcburi olaraq özü ilə gətirir. Ailələr, ümumiyyətlə yüksək ödəniş ödəyərək uşaqlarını haftasonları üçün bəzi klublara üzv edirlər. Təbii ki maddi vəziyyətləri kafi isə. Bəzən bələdiyyələrin bu cür xidmətləri ola bilir, ancaq əhatəsinin inkişafı lazımdır. Çatıla bilər olması, kifayət qədər duyurunun edilməsi lazım.


    Körpəlik dövründə ailələr ümumiyyətlə həkimin istiqamətləndirməsi ilə açıq hava və güneşlendirme ritüelini qapılırlar. Bebek cimnastiklerini tətbiq edən valideynlərdən ola bilir. Bundan başqa hal-hazırda kundaklama hadisəsi olmadığı üçün körpələr təbii hərəkətlərini edirlər. Rahat bir tulum geyimlə qollar və qıçlar məhdudlaşdırması hərəkət edə bilir.


    Orta məktəb çağında ailələr uşaqlarını imkanları elverdiğince idman və musiqi kimi fəaliyyətlərə yönlendirebiliyorlar. Ümumiyyətlə haftasonları uşaqları sosyal təsirlərə daşımaqla keçir. İdman tədbirlərdə diqqəti çəkən xüsus böyüklərin istifadə sahələri müxtəlif saatlarda uşaqların istifadə etdiyiniz.
    Uşaqlar və böyüklərin ortaq istifadəsiylə uşağa görəlik xüsusiyyətinə diqqət edilmir. Fiziki mənada edən istifadəsində problem olmasa da mühit mənasında əlverişsiz hallar ola bilir. Əslində idman böyüklər üçün də olmaması lazım olan xüsusiyyətlər uşaqların olduğu bir mühitdə nəzərə alınmır. Məsələn, siqaret və spirt kimi idmanla uyğun gəlməyəcək vəziyyətlər gözardı edilir. Klub tərzi yerlərdə daha çox yeniyetmələr xoşbəxt edilməyə çalışılır.
    Bu vaxt uşaqlarda gəlirsə nə ala ...


    Kişi uşaqlar üçün müəyyən klubların sıra oyunları üçün çalıştırıcılar, onların uşaq olduğunu düşünmədən illərin vərdişindən olsa gərək, yetkinlərə xitab şəklini istifadə edə. Bu ifadə formalarında arqo sözlər, stadda duyulan olmaması lazım olan ifadələr rahatlıqla istifadə edilə.


    Müəyyən bir müddət intizamı də olmadan ailələr və uşaqlar bekletilerek zamanın böyük hissəsi gündəlik həyatdan oğurlanmış olur. Bu həftə 8 yaşındakiler əvvəl olsun, 12 yaşındakiler onların oyunu bitdikdən sonra oynayacaqlar kimi naməlumluqlar yaşana. Bu halda siz ora getdikdən sonra şəkillənir.

    İdmana başlamadan əvvəl istənilən hesabatlar, həqiqətən vaxtında tələb edilib, hesabat gəlmədən idmana başlanır mu, başlattırılmıyor mu? Həkimdən istənilən sənəd yalnız proseduru həyata keçirmək məqsədli mı? Bütün bunlar gündəlik həyatımızda önümüzə çıxan gerçəklər. İndiki vaxtda artıq 10 yaş uşaqlarda belə artıq kolestrol ölçülməsi edilməsi istənir. Ürək sağlamlığı baxımından lazımlı araşdırmalar edilməsi və sonra idmana başlanması lazım olmaqda. Yenə idman etmək ürək sağlamlığı üçün lazım, ancaq, başlamazdan əvvəl də ürəyin sağlam olub olmadığının idarəsi lazımlı.

    Bundan başqa idman fəaliyyətlərinin edildiyi yerlərdə ilkyardım üçün lazım olan tədbirlərin alınıb alınmadığı da əhəmiyyətli. Burada davamlı olaraq sağlamlıq işçisi olmalıdır ya da ilkyardım kursu almış rəsmilər olmalıdır.
    Seçilecek idmanın uşağın yaşına uyğun olub olmadığı da çox əhəmiyyətli. Uşaqlar adölesan çağında güc və qüvvət tələb edən idmanlara yönəlmə meylindədirlər. Özlərini psixoloji cəhətdən sübut etmək və özünü qəbul etdirmək, göstərmə onlar üçün ehtiyac vəziyyətinə gəlmişdir. Noy çətinlik, travmatik hallar yaşana bilər. Bu səbəblə yaş və bədən quruluş xüsusiyyətlərinə uyğun idman fəaliyyəti seçilməlidir.


    İdman fəaliyyətləri adı altına girən, ancaq gündəlik fiziki fəaliyyətin kifayət qədər edilməsi bəlkə iddialı idman etmədən daha önə çıxması lazımdır. Çünki, idman edərkən müəyyən bir iddia və mütəxəssis nəzarəti lazım olmaqda. Gündəlik məşqin içinə heç olmasa gediş girməkdə. Gündəlik təbiiliyi yaşanması gərək.

    Halı sahələrdə matç etmə elektrik yükləməsi meydana gətirməkdə. Altınızda sintetik bir halı və yenə sintetik ayaqqabı bazalarının sürtünməsi ilə elektriki boşaltma yerinə yükləmə edilir. Sahədə ürək böhranlarının yaşanmasının səbəbi ürəyin elektrik nizamının etkilenmesidir. Halbuki uşaqlar, kənd vs. kimi təbii şərtlərdə deyilsə torpağa basaraq enerji boşaltımı edə bilmir. Sağlamlıq üçün edilməsi lazım olan idman, sağlamlığı mənfi etkilememeli.


    Üzmə idmanı üçün hovuzlarda kifayət qədər gigiyena təmin edilib təmin əhəmiyyətli. Bundan başqa allergik bədənli uşaqlar üçün xlor narahat edici ola bilər. Hovuzları su dövran qapaqlarında təhlükəsizlik təmin edilib, riskli bir vəziyyətə yol verməmək lazımdır.
    Qonaq otağı idmanlarından hava dövranı keyfiyyətli olmalıdır. Bədənin fəaliyyətində yaranan istənməyən qoxular, havasızlık gözlənilən faydası gətirməyəcək. İdmanın mənası bədənə oksigen alışını artırmaqdır.


    İdman ediləcək vasitələrin sağlam olması, lazım olanların yerlərinə yaxşı təsbiti edilməlidir. Qala dirəklərinə xüsusilə diqqət yetirilməlidir.
    İdmana başlamadan istiləşmə hərəkətlərinin edilməsi; idmandan sonra isə soyuma hərəkətlərinin edilməsi gerekirki əzələlərdə problem meydana gəlməsin.
    İdman ediləcək tesiste mütləq buz saxlanılmalı, ehtiyaca görə dərman və vəsaitlər alınmalıdır.

    İdmanda uşaqlar yaxşı təqib edilməli, bir-birlərinə zərər verici hərəkətlərdə olmaları önlənməlidir.
    Ailələrin model olması və sevərək idman etmək əhəmiyyətlidir. Müəyyən bir idman dalına yönelinemiyorsa velosipedə minmək, haftasonlarında ailəvi təbiət gedişləri etməkdə faydalıdır.

    Hər mövzuda olduğu kimi həddindən artıq idman etməkdə doğru deyil, hormonlarda nizamsızlıqlara səbəb ola bilər. İdman edərkən qırıq, çıxıq hadisələrinə də rast gəlmək mümkün ola bilir. Bu səbəblə səlahiyyətli və əlaqədar çalıştırıcılar yoldaşlığında idman edilməsi dəstəklənməlidir və uyğun şərtlər yaradılmalıdır. Böyümə düyünlərinin da mənfi təsirlənməsi düşünülərək məcburedici idman ekinliklerinden uzaq durulmalıdır.

    Yaşı və cinsiyyət xüsusiyyətlərinə uyğun olaraq idman fəaliyyətləri planlanmalıdır.
    Bələdiyyələr gediş parkurlarını artırmalı, velosiped yolları yaygınlaştırılmalı, gənclər üçün kaykay edə biləcəkləri sahələr düzenlenmeli; bunlar məhəllələr səviyyəsində edilməli və uşaq və gənclərin yaxın ətrafları ilə əlaqələri Geliştirilmeli, sosyalleşmelerine də dəstək olunmalıdır. İdman etmə ilə ictimailəşmə iç-içə olmalıdır.

    Öznur Simav

     

     

    Nerissa-Su - 31.01.2012 - 11:30



Benzer Konular

  1. Tərəzi Bürcü İdman
    Konuyu Açan: Nerissa-Su, Forum: Azərbaycan Həyat tərzi.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 30.04.2012, 10:08
  2. İdman Və Ürək Sağlamlığı
    Konuyu Açan: Nerissa-Su, Forum: Sağlamliq.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 30.03.2012, 13:25
  3. İdman etmək üçün 10 səbəb
    Konuyu Açan: Sarsın, Forum: Sağlamliq.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 05.03.2012, 12:44
  4. Kimlər İdman edə bilər
    Konuyu Açan: Nerissa-Su, Forum: Sağlamliq.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 29.02.2012, 16:09
  5. İdman zamanı su içmək
    Konuyu Açan: Leyl-i Lal, Forum: Sağlamliq.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 02.09.2011, 03:34

copyright

Soru Cevap