Öskürək



  1. Öskürək Öskürək nəfəs yollarını təmizləmə üsuludur. Öskürək əsnasında diafraqma gərilər. Beləcə nəfəs yollarındakı hava artığı çölə atılar və hava ilə birlikdə nəfəs yollarındakı bəlğəmdə çölə atılar. Öskürək uzun müddət davam etsə, bunun səbəbi araşdırılmalıdır. Öskürək xəstəlik olmayıb ağciyər, ürək və mədə xəstəlikləri və ya alınan kimyəvi dərmanların yan təsirinə işarədir. Dəqiqədə 15-20 dəfə hava tənəffüsü edilər. Ağciyərdə 300 milyon hava kisəciyi olur və bunlar 100 kvadrat metr bir sahə örtər (bronxitə bax). Ağciyərlərdəki sensorlar (sensory,sensori, duyğu orqanları vasitəsilə alınan xəbərdarlıqları his mərkəzinə çatdıran) oksigenə ehtiyac duyulduğunda beyninə bildirər və beyin yenidən oksigen alınmasını əmr edər. Dəqiqədə bir adam 6-9 litr hava alar və bu idmançılarda 50-100 litrə çıxa bilər.
    Öskürək necə meydana gələr? Nəfəs alış-vermələrdə toz və çirk ağciyərə girər və bunlar ən alt uca enər. Burada bakteriyalar üçün uyğun həyat mühiti meydana gələr. Öskürəklə ağciyərə girən artıq maddələr və bakteriyalar çölə atılar, yəni öskürək immün sisteminin bir müdafiə etmə mexanizmidir. Ağciyər mukozası narın tüysü hüceyrələrlə bəzənmişdir və öskürüncə və ya asqırınca bəlğəm bir az yuxarı yuyar və buradakı tüysü hüceyrələrə ilişərək aşağı düşməz ikiçi asqırma və ya öskürmədə bəlğəm çölə atılar. Bəlğəm bir, iki və ya üç dəfədə çölə atılar. Eyni şəkildə burun boşluğu mukozasında da tüysü hüceyrələr (cilliary, sillər) üstündəki sümüksü mukoza təbəqəsi olar və bu hüceyrələr toz və də artıq maddələri tutaraq ağciyərə getməsini önləyərlər. Öskürək eyni zamanda bəzi xəstəliklərində əlaməti ola bilər və bunların başında soyuqlama gəlir. a-) Akut Öskürək Akut öskürəyə ümumiyyətlə soyuqlama xəstəlikləri səbəbiylə nəfəs yoları iltihablanar. Bu iltihablanmağa virus, bakteriya və ya göbələklər birlikdə və ya tək tək səbəb olar. Akut öskürək 3 həftədən az sürər.
    b-) Xroniki öskürək: Xroniki öskürək 4 həftədən çox sürsə buna xroniki öskürək deyilir. Xroniki öskürəyin bir çox səbəbi ola bilər və bunların başında; 1-) Xroniki bronxit 2-) Emfizem bronxların gənişləməsi 3-) Sinüzit 4-) Allergiya 5-) Asdım 6-) Ürək zəifliyi 7-) Mədə məzmununun geri axması Kimyəvi dərmanlayarın yan təsiri 9-) Ağciyər xəstəlikləri və nadir olaraq da ağciyərdəki pis xasiyyətli urlar (xərçəngli urlar) öskürəyə səbəb olar.
    Öskürək növləri: a-) Uşaq xəstəliklərindəki öskürək: Larenjitte uşaq xırıltılı (it xırıltısına bənzər) tərzdə öskürər, boğmacada içini çəkərmiş kimi öskürmə və astmada örtürmüş kimi öskürmə görülər. b-) Bəlğəm çıxaran öskürək: Ağciyər iltihablanması, xroniki bronxit, xroniki ağciyər xəstəlikləri, astmalı və alerjik xəstəliklərdəki bəlğəm şüşə kimi parlaq və açıqkən ikən, soyuqlama səhvliklərində sarımsı və ya yeşilimsi rəngdədir. c-) Qanlı öskürək: Qanlı və bəlğəmli tüpürən kəslərdə ağciyər embolizmi (ağciyərlərdə xarici bir maddənin damarları tıxaması nəticəsi ibarət olan iç qanama), vərəm, ürək zəifliyi, ağciyər xərçəngi və də nadir olaraq da qan xəstəliyi buna səbəb olar. d-) Tahrişli öskürək: Nəfəslə udulan toz və çirk ağciyərdə zədələməyə səbəb olar və adam davamlı öskürər. Ayrıca bəzi kimyəvi dərmanlarda zədələnməyə səbəb olar. Öskürəyin diaqnozu: həkim xəstəsini narahatlığını çox yaxşı bilməsi lazımdır və bu səbəblə xəstəliklə əlaqədar soruşulan soruşar və aşağıdakı bəzi müayinələrin edilməsi gərəyə bilər. 1-) Qan müayinəsi 2-) Bəlğəm müayinəsi 3-) Rentgen çəkilməsi 4-) Ağciyər funksiyasının testi 5-) Allergiya testi 6-) Bronşoskopi ilə bronxların iç səthinin müayinəsi
    Xəstə nə edə bilər? 1-) Siqareti buraxmalı 2-) Spirt istifadə edirsə buraxmalı 3-) Evdəki təmizlik maddələrinə diqqət yetirməli 4-) Evdəki yanacaq maddələrindən (təbii qaz, kerosin, odun, kömür) çıxan qazlar havanı çirklədə bilər diqqət yetirilməli 5-) Otağının nəm nisbəti ölçülməli və quru havalarda yaş bez asılmalı və ya içi su dolu bir qab qızdırıcının üzərində saxlanılmalı Ayrıca öskürəyə qarşı şəfalı çayların içilməsi də yaxşı gəlir.
    Öskürəyin müalicəsi: 1-) Öskürək kəsici dərmanlayar:
    2-) Bəlğəm sökdürücü dərmanlayar: Kəklik otu- papatya- cirə-mahud preparatları, 3-) Enhelasyon etmək üçün: Bir qisim kəklik yağı, bir qisim qərənfil yağı, dörd qisim sarı şam yağı və dörd qisim bəstəboy şam yağının qarışığından 5-6 damla bir litr qaynar suya qatılaraq enhelasyon edilər.
    4-) Antibiotiklər

    Alıntı...

     

     

    Sarsın - 17.05.2011 - 13:21



Benzer Konular

  1. Öskürəyin təbii müalicəsi
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: Sağlamliq.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 20.10.2013, 20:36
  2. Öskürək - Öskürək növləri
    Konuyu Açan: Nerissa-Su, Forum: Sağlamliq.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 22.05.2012, 19:21
  3. Quru öskürəyi Səbəbləri
    Konuyu Açan: Nerissa-Su, Forum: Sağlamliq.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 11.05.2012, 17:45
  4. öskürək Tipləri
    Konuyu Açan: Nerissa-Su, Forum: Sağlamliq.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 10.02.2012, 09:55
  5. Öskürək
    Konuyu Açan: Sarsın, Forum: Sağlamliq.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 07.01.2012, 01:28

copyright

Soru Cevap