Hırıltılı Solunum

  1. Hırıltılı Solunum Nedenleri - Hırıltılı Nefes Almanın Bulguları - Astım Hakkında - Hırltılı Nefes Alma



    HIRILTILI SOLUNUM

    Erişkinde de hırıltı kronik bronşit ve astım en önemli bulgusu olmakla birlikte çocuklara göre oldukça az görülür. Gerçekten çocuklarda hırıltı nefes alıp verme özellikle 6 aydan itibaren görülen sık bir yakınmadır. Bazı anneler bunu “çocuğumu göğsüme değdirince yada sırtını elleyince kedi mırıltısı gibi bir ses yada cızıltı geliyor” diye tanımlar.



    Çocuklarda hırıltılı nefes alıp verme sıklığı büyüklere göre bebeklikde ortalama 15 kat, okul öncesi dönemde 10 kat, okul dönemimde 5 kat daha fazladır. Çocuklarda bu kadar sık görülmesinin en önemli nedeni çocukların bronşlarının yada uç bronşlar dediğimiz bronşiollerinin büyüklere göre çapının çok dar olmasıdır. Bu nedenledir ki aşağıda anlatacağımız nedenlerle oluşan bronş(iol) çağındaki daralma miktarı çocuk ve erişkinde aynı birimde olmasına rağmen çocuğun bronş(iol)undaki daralma izafi (görceli) olarak daha fazla olmakta ve nefes alırken ve veririken havanın zorlanarak geçmesine neden olmaktadır. Mesela bronşiolit (çocukluk çağı bronşiti) olan bir çocukda nezle, grip yapan virüsler gibi virüsler bronş(iol)lara iner. Orada bronş(iol) duvarında yaptığı iltihap 1 milimetre (mm) kalınlığında iltihaba neden olur. Bu çocukda da büyüktede aynı kalınlıktadır. Ancak bu 1 mm kalınlaşma çocuğun bronş(iol)unun çapını % 50 daraltırken, büyük insanın bronşunu % 25 daraltır. Çap daralması akımı kare katı olarak etkilediğinden hava geçişindeki zorlanma tahmini olarak % 200 fazla olacaktır

    Tabiki bronş(iol) da iltihabi bir balgam artışı da olacağından zorlanarak giren çıkan hava ıslık sesine benzer bir sesin çıkmasına neden olmakta, balgamı yerinden oynatmakta (bir bakıma fokurdatmakta) ve bu kulağımıza hırıltı yada hışıltı olarak gelmektedir. Tabi ki bu arada zor giren ve çıkan hava oksijen alımını azaltacağı için beyin tarafından idare edilen bir mekanizma ile çocuk otomatik olarak daha sık nefes almak isteyecek ve bu da sık soluma olarak gözlenecektir. Anne ve babalar bu nedenle hırltılı nefes alma duyduklarında çocuklarının sık nefes aldığını tarif ederler. Eğer ebeveyn soluma sayısına dikkat etmemişse bile asla gözden kaçmayacak bir bulguyu fark eder. Bu bulgu “nedenini bilmedikleri ve daha önce görmedikleri şekilde çocuğun karnının sık sık inip kalktığı, sanki çocuk karnından soluyor gibi” olduğudur. Ancak her ne olursa olsun hırıltılı nefes alıp veren bir çocukda balgam artışı, iltihap, bronşlarda kasılma yada yabancı cisim gibi bronşları daraltarak hava geçişini engelleyen bir durum vardır.

    Çocuklarda Hırıltılı Nefes Almanın Bulguları nelerdir?

    Yukarıda anlatıldığı gibi hırıltılı nefes alıp verme nedeni bronş(iol)larda bir tıkanma olduğu için zor nefes alma sonucu çıkan bütün bulgular görülebilir. Ayrıca çocuk yeterli nefes alamadığı ve beslenince bu sıkıntısı arttığı için huzursuzdur. Aynı nedenlerle halsizdir. Ancak yaş büyüdükçe bu ek bulgular daha az görülür.

    Birinci olarak nefes sayısı artar.

    Çocuk öncelikle daha çok hava ve oksijen alabilmek için burun kanatlarını açar. Bu çocuklarda her nefes almada burun kanatlarında açılma ve oynamalar görülür. Normal şartlarda nefes alma zorluğu ve hırıltının olmadığı durumlarda burun kanatları nefese katılmaz.

    Aynı zamanda çocuk daha güçlü nefes almak için solunum kasları dediğimiz diafram, kaburga arası kaslar, boyun kasları vb daha güçlü ve hızlı kasar. Bunun sonucunda o kasların olduğu yerlerde göğüs içine doğru bir çekilme olur. Bu sternum (iman tahtası) üstünde, göğüs duvarında, sırtta alt bölgelerde belirgindir.

    Alınan ve verilen nefesdeki havanın asıl zorlanması nefes verirken olur. Bunun nedeni nefes kaslarının bu dönemde daha az çalışmasıdır. Bu nedenle hırıltı daha çok nefes verirken olur. Bunu anne tarafından cızıltı şeklinde, ağzından gelen nargile sesi şeklinde, göğsü elleyince kedi mırıltısı şeklinde olabilir.

    Bazen ise horultu şeklinde olabilir. Ancak yukarıda belirtildiği gibi bazen üst solunum yolu kaynaklı sesler de hırıltı ile karışabilir. Bu nedenle özellikle küçük bebek ve çocuklarda iyi bir üst solunum yolu ve akciğer muayenesi yapmak gerekir. Dikkatli bir çocuk doktoru solunum sayınsında artışı, bahsedilen çekilmeleri, akciğeri dinleyince kulaklıktan gelen ıslık sesini (sibilans denir) fark edebilir. Yalnızca bebeklerde eğer özellikle huzursuza solunum seslerini değerlendirmek zor olabilir ve ustalık isteyebilir.

    Çocuklarda Hırıltılı Nedenleri nelerdir?

    Çocuklarda bronş daralmasına akciğerin bir bölümünü yada tüm bronşları ilgilendiren daralmalar hırıltı yapabilir. Bu neden genellikle bronşun içinden kaynaklanan mikrobik olan yada olmayan iltihabi nedenlerdir. Bunların başında çocuklarda en sık 6 ay ile 3 yaş arasında görülen bronşiolit gelir. Küçük çaplı bronşların sıklıkla virüsler tarafından iltihabıdır.

    Çocukların yaklaşık % 10 u ilk 3 yaşda en az bir kez bronşiolit geçirir. Bunlardan yaklaşık % 30’ u bir kez daha geçirir. Bu çocuklarda önce virüsün yaptığı üst solunum yolu enfeksiyonu olan nezle ve grip bulguları görülür arkasından sıkışarak hırıltılı nefes alıp vermeleri gözlenir. Ancak niçin 100 tane nezle veya grip geçiren çocuktan 10 tanesi bronşiolit geçirmektedir. Bu sorunun yanıtı çok iyi bilinmemektedir. Ancak bu gün için düşünülen cevapların başında bu çocukların bronşiol çaplarının enfeksiyon geçirmeyen akranlarına oranla daha dar olduğu gelmektedir. Ayrıca bronşiolit geçiren çocukların enfeksiyon etkeni virüse karşı aşırı bağışıklık yanıtı verdiği yada aksine az bağışık yanıt verdiği için etkenin uzun süre bronşiolde kaldığı iddia edilmektedir. Ancak yadsınmayacak oranda bu çocuklarda ailesel bir alerjik hastalık yatkınlığı da olabilir. Erken çocukluk döneminde bu saptanamayabilir. Gözde tutulması gereken bir ayrıntı yapılan çalışmalarda astımın ilk bulgusunun % 70 oranında ilk 5 yaşta başladığıdır. Yani bu geçirilen bronşiolit astımın ilk atağı da olabilir. Yineleyen bronşiolit tablosu bu 3 neden açısından riskin olduğunu gösterir. Ancak yineleyen bronşiolit veya hırıltılı solunum yakınmasının olduğu durumlarda bu 3 ana neden yanında kistik fibrozis gibi doğuştan gelen akciğer hastalıkları, doğumsal akciğer anomalileri, mideden yemek borusuna oradan da akciğere olan kaçakların olduğu (gastroözafageal reflü) diğer bir çok hastalık da ayırt edilmelidir

     

     

    Nerissa-Su - 14.07.2011 - 14:39



Benzer Konular

  1. Bebeklerde Hırıltılı Nefes Burun Tıkanmasından mı Kaynaklanır
    Konuyu Açan: AĞRAZ, Forum: Hamilelik Ve Çocuk Bakımı.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 10.08.2013, 16:06
  2. Solunum - 2
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: Biyoloji.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 14.05.2013, 20:04
  3. Solunum Sistemi Ve Solunum Sisteminin Amacı
    Konuyu Açan: SU-PERISI, Forum: Biyoloji.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 15.05.2011, 16:59
  4. Hemoptizi Nedenleri Nedir Hırıltılı Solunum
    Konuyu Açan: SU-PERISI, Forum: Sağlık Genel.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 05.06.2010, 23:22
  5. Hırıltılı nefese dikkat
    Konuyu Açan: SU-PERISI, Forum: Sağlık Genel.
    Cevaplar: 4
    Son Mesaj : 30.05.2006, 08:48

copyright

Soru Cevap