Crp Yüksekliği

  1. sedimantos yüksekliği - eritrositlerin çökme hızı - crp neden yükselir - crp yükselmesine sebep olan hastalıklar

    Dik duran bir tüp içinde iyi antikoagüle edilmiş bir kanın eritrositleri dibe doğru çökme
    eğilimindedirler. Eritrosit sütununun üst kısmında belli bir süredeki düşme miktarı eritrosit
    çökme hızı olarak adlandırılır (ESR) ve genellikle mm/saat olarak ifade edilir. Maksimum
    çökme miktarı genellikle V=2r2 (d1-d2)g 9n olarak formüle edilir. Burada r eritrositin
    yarıçapını, d1 eritrositin yoğunluğunu, d2 plazmanın yoğunluğunu, yer çekim gücünü, n
    plazmanın viskozitesini göstermektedir.
    Eritrositlerin çeperleri negatif yüklüdür ve normalde birbirlerini iterler. Bu negatif
    yüklülük hali “zeta” potansiyeli olarak adlandırılmaktadır. Bütün proteinler yada
    makromoleküller az yada çok zeta potansiyelini azaltarak eritrositlerin rulo formasyonu
    oluşturmalarına ve daha çabuk çökmelerine neden olmaktadırlar. En çok zeta potansiyeli
    düşürme etkisine sahip proteinler arasında fibrinojen, gama globulinler, alfa-1 globulinler,
    beta globulinler ve haptoglobulinler sayılabilir.
    Anormal sedimentasyon hızı saptandığında aşağıdaki durumlar ve artefakt olasılıkları
    ekarte edilmelidir:
    Hastanın yaşı veya cinsiyeti; ileri yaşlarda veya bayanlarda ESR yüksek bulunabilir
    Fizyolojik dönemler; bayan hastalarda menstruasyon dönemi
    Eritrosit sayısı, anemi varlığında ESR normalden yüksek bulunabilir (tersi de doğru)
    Eritrosit boyutu, mikrositoz varlığında ESR normalden yüksek bulunabilir (tersi de
    doğru)
    Eritrosit şekli, morfolojik bozuklukların varlığında rulo formasyonu
    engelleneceğinden ESR normalden düşük bulunabilir.
    Fibrinojenin yükseldiği fizyolojik veya patolojik metabolik durumlar; gebelik,
    diabetes mellitus, son dönem böbrek yetmezliğinde ESR inflamasyon olmadan da yüksek
    bulunabilir.
    Teknik uygunsuzluk; tüpün eğik tutulması ve ısıtılmış olması ESR’yi arttırabilir
    Uygunsuz antikoagülasyon; yetersiz antikoagülasyon örnekteki fibrinojeni tüketerek
    ESR’nin düşük çıkmasına neden olabilir.
    ESR’nin bu kadar değişken ile değişikliğe uğrama olasılığı klinik kullanımda
    güvenirliğini azaltmıştır, ancak ucuz olması nedeni ile halen yaygın olarak
    kullanılmaktadır. ESR tanı amaçlı olarak sadece polimyaljiya romatika veya dev hücreli
    arterit hastalığında kullanılmaya devam edilmektedir. Romatoid artrit gibi bazı romatizmal
    hastalıklarda veya Hodgkin hastalığında yada tüberküloz ve osteomyelit gibi
    infeksiyonlarda ESR hastanın klinik takibinde de kullanılabilmektedir. Özel durumlarda
    infeksiyonun taranmasında (ortopedik cerrahi, pelvik inflamatuvar hastalık gibi) istenebilir.
    ESR kesinlikle asemptomatik hastalarda sistemik hastalık veya maligniteyi ekarte etmek
    için kullanılmamalıdır. Solid tümörü bulunan hastalarda ESR’nin 100mm/saat’ten yüksek
    bulunması metastatik hastalık lehinedir. Yani sadece solid tümörlerde, o da tümörün varlığıdeğil yaygınlığı konusunda bir fikir verebilir. Yaşlı hastalarda müphem yakınmaların
    varlığında fizik muayene bir şey vermediğinde ciddi hastalık varlığı açısından incelerken
    yol gösterici olarak kullanılabilir.

    Yüksek sedimentasyon hızı saptandığında ne yapalım?

    1. Asemptomatik midir? Kişinin yakınması olmasa bile ayrıntılı olarak sorgulama,
    sistemlerin gözden geçirilmesi ve muayene yapılmalıdır. Unutmayınız ki ne kadar az
    “asemptomatik sedimentasyon yüksekliği” saptarsanız o kadar iyi bir klinisyensiniz
    demektir.
    2. Sedimentasyon yüksekliği ne süreden beri bulunmaktadır? Eski incelemeleri
    gözden geçirilerek süresi belirlenmeli ve bu arada giderek artıp artmadığı not edilmelidir.
    3. Tarama incelemeleri nasıldır? Bunlar arasında tam kan sayımı, kan kimyası, tam
    idrar, CRP sayılabilir
    4. Eşlik eden diğer akut faz yanıtları mevcut mudur? Özellikle CRP yüksekliği ve
    lökositozun eşlik edip etmediği irdelenmelidir.
    5. Protein elektroforezinde hangi protein bandında artış bulunmaktadır? ESR
    yüksekliğinin gama globulinler veya diğer proteinlerin artışına bağlı olup olmadığı
    gösterilmelidir.
    6. Gama globulinlerin dağılımı nasıldır? Gama globulin artışının poliklonal veya
    monoklonal olup olmadığına bakılmalı, gerekirse tek tek immünglobulinler (IgG, IgM,
    IgA) istenmelidir.
    7. Bu incelemeler ile anlamlı bazı bulguların varlığı gösterildiğinde veya ESR’nin
    100mm/saat’in üzerinde bulunduğu olgularda aşağıdaki tetkikler istenebilir:
    ANA (antinükleer antikor)
    RF
    İdrarda Bence-Jones proteini veya immün elektroforez
    Gaitada gizli kan (birkaç kez)
    Teleradyogram
    EKG
    Batın ultrasonografisi
    8. Bu gibi durumlarda iç hastalıkları veya romatoloji konsültasyonu da istenmelidir.
    9. Herhangi bir hastalık saptanamadığında ESR yüksekliği bulunan hastalar aylık
    kontrollere çağırılmalıdır. ESR’de giderek artış görülmesi daha ciddi bir inceleme
    gerektirmelidir.
    Sonuç olarak ESR isteğinde bulunulurken
    1. Asemptomatik hastalarda istenmesinin fazla anlamı yoktur.
    2. Açıklanamayan semptomları veya genel durumunda bozulma görülen olgularda
    iltihabi, neoplastik veya infeksiyöz bir hastalık düşünülüyor ise fizik muayene yol gösterici
    değil ise hastanın incelenmesinde dikkate alınabilir.
    3. Dev hücreli arterit, polimyaljiya romatika, iltihabi artritler ve bazı infeksiyonlarda
    aktiviteyi izlemede kullanılabilir.
    4. Hangi nedenler istenirse istenilsin normal çıkması sistemik hastalık varlığını
    ekarte ettirmez.



    Doç. Dr. Ayhan DİNÇ

    alıntı

     

     

    BiR-DOST - 28.01.2011 - 15:47



Benzer Konular

  1. Mikroalbumin Yüksekliği
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: Hastalıklar.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 26.10.2013, 18:50
  2. HDL-Kolesterol Yüksekliği
    Konuyu Açan: AYIŞIĞI, Forum: Sağlık Genel.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 16.04.2012, 02:29
  3. Kolesterol Yüksekliği
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: Hastalıklar.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 19.06.2011, 12:54
  4. Hamillelikte TSH Yüksekliği
    Konuyu Açan: Nerissa-Su, Forum: Kadın Sağlığı.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 03.06.2011, 14:55
  5. Crp Yüksekliği
    Konuyu Açan: MiSS-FENER, Forum: Sağlık Genel.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 31.07.2009, 20:33

copyright

Soru Cevap