REKLAM




+ Konuyu Cevapla

Ceza Muhakemesi Hukuku Dersi Notları

  1. Yazan: BiR-DOST
    BiR-DOST - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)

    REKLAM


    aöf adalet bölümü dersleri - açık öğretim adalet bölümü konu özeti - ceza mahkemesi hukukunun temel ilkeleri - ceza mahkemesinin amacı

    KAVRAM: Ceza muhakemesi hukuku, bir kişinin bir eyleminin, suçlu olduğu şüphesi üzerine yapılan, bu şüpheyi yenmeye kadar süren ortak faaliyeti düzenler. Ceza muhakemesi hukukunun kaynağı, ceza muhakemesi kanunu ve ilgili diğer özel mevzuat hükümleridir.
    Bu ortak faaliyeti oluşturan alt faaliyetler, iddia, savunma ve yargılamadır.

    CEZA MUHAKEMESİ HUKUKUNUN AMACI
    Medeni muhakemede amaç, şekli gerçeği bulmakken; Ceza muhakemesinde ise maddi gerçeği bulmaktır.
    Ceza muhakemesi sonucunda kişinin özgürlüğünü kaybetmesi ile karşı karşıya kalabilecek olması, şekli değil de maddi gerçeğin amaç olmasını gerektirir.
    Gerçeğe insan haklarına saygı çerçevesinde ulaşılmasını sağlayarak, insanlık onuruna saygı göstermek ve masumları cezalandırma riskini azaltmak.
    Toplumda hukukî barışı ve düzeni kurmak.
    Bireysel hak arama fîillerini önlemek.
    Verilen kararların infaz edilerek ceza hukukunun amaçlarını gerçekleştirmek.

    CEZA MUHAKEMESİ HUKUKUNUN TEMEL İLKELERİ

    I. İNSAN HAKLARININ KORUNMASINA İLİŞKİN İLKELER

    1. İşkence Yasağı:
    Kişinin kendini suçlayıcı beyanlarda bulunmaya zorlanamaması.
    Kişinin yakınlarını suçlayan beyanda bulunmaya veya bu yolla delil göstermeye zorlanamaması.
    Susma hakkı ve bildirilmesi.
    2. Adil Yargılanma Hakkı:
    Silahların eşitliği
    Bağımsız ve tarafsız hakim
    Meram anlatma
    Savunma hakkı
    Makul sürede yargılanma hakkı
    Denetim muhakemesine başvurma hakkı
    3. İsnadı ve Hakları Öğrenme Hakkı
    Her sanık, kendisine yöneltilen suçlamanın niteliği ve nedenlerinden en kısa zamanda, anladığı bir dille ve ayrıntılı olarak haberdar edilme hakkına sahiptir.
    4. Masum Sayılma Hakkı
    Bir suç ile itham edilen herkes, suçluluğu yasal olarak sabit oluncaya kadar suçsuz sayılır(Masumluk Karinesi)

    II. KIYASIN MÜMKÜN OLMASI
    Ceza hukukunda kıyas yasak olduğu halde, ceza muhakemesi hukukunda kıyas caizdir. Dolayısıyla kanunda boşluk olan hallerde, benzer hukuk kuralları uygulanabilecektir. Hakim boşluk olduğu gerekçesiyle davaya bakamayacağını ileri süremez. Bununla birlikte, sınırlayıcı hükümler ile istisnaî hükümlerin varlığı durumunda kıyas yasaklanmıştır.

    III. MUHAKEMENİN HAZIRLANMASINA İLİŞKİN İLKELER
    1. Kovuşturmanın Kamusallığı İlkesi
    Bir iki istisnası olmakla beraber, mutlak olarak kabul edilen kovuşturmanın kamusallığı ilkesi, bir suçla ilgili olarak, dava açma yetkisinin sadece kamuda bulunduğunu ifade etmektedir. Yani savcılık, hukuk sistemimizde dava açma konusunda tekele sahiptir.
    Bu ilkeye göre, suçtan zarar gören kişi ihbar etsin veya etmesin, suçtan haberdar olan kovuşturma makamları o suçla ilgili soruşturma ve kovuşturma faaliyetine başlamak zorundadır.
    Kovuşturma şikayete, izne, talebe ve karara bağlı suçlarda sınırlandırılmıştır.
    2. Kamu Davasının Mecburîliği İlkesi
    Araştırma mecburiyeti ilkesi
    Dava açma mecburiyeti ilkesi
    Davayı yürütme mecburiyeti ilkesi
    Yeni CMK'da bu ilkeye iki istisna getirilmiştir. Buna göre cezayı kaldıran şahsi sebep olarak, etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasını gerektiren koşulların ya da şahsi cezasızlık sebebinin varlığı halinde cumhuriyet savcısı kovuşturmaya yer olmadığı kararı verebilir. İkinci olarak da kamu davasının açılmasının ertelenmesi konusunda, belirli koşullar altında, savcıya takdir yetkisi tanınmıştır.
    3. Davasız Muhakeme Yapılmaması İlkesi
    Ceza muhakemesi sistemimizde iddia ile yargı fonksiyonları birbirinden keskin bir biçimde ayrılmıştır(İtham Sistemi). Bu sisteme göre savcı tarafından dava açılmadıkça hakim, işe bakamayacak hatta duruşmada önünde suç işlense bile mahkeme doğrudan yargılama yapamayacaktır.
    Bu ilkenin bir başka sonucu da; Yargılamanın ancak hakkında dava açılan kişi ile ilgili olarak ve ancak bu kişinin iddianamede gösterilen eylemi hakkında yapılabilmesidir.
    Bu ilkenin istisnalarından biri; muhakeme sonucunda on beş yıl veya daha fazla hapis cezalarına ilişkin hükümler istînaf yoluna başvurulmasa bile Bölge Adliye Mahkemelerince sanığın lehine olmak üzere re'sen incelenir. Diğer bir istisna da; temyiz aşamasında hüküm sanık lehine bozulmuşsa ve bu hususların temyiz isteminde bulunmamış olan diğer sanıklara uygulanması olanağı varsa bu sanıklar da temyiz isteminde bulunmuşçasına hükmün bozulmasından yararlanır.

    IV. MUHAKEMENİN ŞEKLİNE İLİŞKİN İLKELER
    1. Sözlülük İlkesi: Duruşmada sözlü olarak ne söylenmişse, ancak onun karara temel kabul edilmesini ifade eden ilkeye denir.Fakat soruşturma aşamasında daha çok yazılılık esası geçerlidir.
    2. Alenîlik İlkesi: Anayasamızın 141. maddesi ve CMK 182ye göre mahkemelerde duruşmalar herkese açıktır. Alenîlik kuralının ihlali, hukuka kesin aykırılık hallerindendir. Bununla birlikte bu ilkenin sınırlandırılması mümkündür.
    V. İspata İlişkin İlkeler
    1. Delillerin Re'sen Araştırılması İlkesi
    Ceza muhakemesinde benimsenen en önemli prensip hakimin de delil araştırabilmesidir.
    2. Delillerin Doğrudan Doğruyalığı İlkesi
    Hakim kararını ancak duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delillere dayandırabilir(CMK217/1)
    Bu ilkenin istisnası da naip veya istinabe yoluyla dinlenmedir.
    3. Delillerin Serbestçe Elde Edilip Değerlendirilmesi İlkesi
    Hakim huzurunda tartışılmış bulunan bütün deliller, hakimin vicdanî kararı ile serbestçe takdir edilir. Fakat hakim bunu yaparken keyfî değil bilimsel verilerle değerlendirme yapmak zorundadır.
    İstisnaları;
    Duruşma tutanağının ispat gücü: Duruşmanın nasıl yapıldığı kanunda belirtilen usul ve esaslara uygun olarak yapılıp yapılmadığı, ancak tutanak ile ispatlanabilir.
    Delil Yasakları: Müdafi hazır bulunmaksızın kollukça alınan ifade hakim veya mahkeme huzurunda şüpheli veya sanık tarafından doğrulanmadıkça, hükme esas alınamaz.
    Hukuka aykırı delil: Yasak usüllerle elde edilen ifadeler, rıza ile verilmiş olsa da delil olarak değerlendirilemez.
    4. Şüpheden Sanık Yararlanır İlkesi
    Muhakemenin sonunda, fiilin sanık tarafından işlendiği %100 belliliğe ulaşmadığı takdirde, beraat kararı verilecektir. Bu ilkenin kabulunün nedeni; bir suçlunun cezasız kalmasının, bir masumun mahkûm olmasına tercihidir.

    - CEZA MUHAKEMESİNİN YÜRÜYÜŞÜ
    I. Birinci Derece Muhakeme
    Birinci derece muhakeme ceza uyuşmazlığının ilk defa ele alındığı yargılamayı ifade etmektedir. Bu aşama 2'ye ayrılır.
    Soruşturma: Kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden, iddianamenin kabulüne kadar geçen evredir.
    Kovuşturma: İddianamenin kabulü ile başlayıp, hükmün kesinleşmesine kadar geçen evreyi ifade eder. Kovuşturma evresinde üç alt devre bulunmaktadır.
    Bunlar; Duruşma hazırlığı, Duruşma ve Hüküm'dür.

    II. İkinci Derece Muhakeme
    Birinci derece muhakeme sonucunda verilen kararlara karşı, bunların denetimi amacıyla yürütülen yargılamaya ikinci derece muhakeme adı verilir. İkinci derece muhakeme itiraz, istînaf ve temyiz muhakemeleridir. Bu yargılamalarda yapılacak denetim, maddî veya hukukî olabilir.
    - Maddi Denetim: Uyuşmazlık konusu, olayın ve delillerin doğru değerlendirilip değerlendirilmediği, maddi bakımdan değerlendirmedir.
    - Hukukî Denetim: Verilen kararın hukuka uygun olup olmadığı yönündeki değerlendirmedir.
    Not:İtiraz ve istînaf muhakemeleri, hem maddî hem de hukukî, temyiz muhakemesi ise, sadece hukukî bakımdan değerlendirme yapar.
    alıntı


    Facebook




    Üyelik



  1. Yazan:
    no avatar


    REKLAM



Benzer Konular

  1. Ceza Mahkemesi Hukuku Ders Notları
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: AÖF Açık Öğretim.
    Cevaplar: 1
    Son Mesaj : 25.11.2010, 14:29
  2. Ceza Muhakemesi Hukuku Pratik Çalışma II
    Konuyu Açan: MiSS-FENER, Forum: Üniversite.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 05.09.2010, 16:36
  3. Ceza Muhakemesi Hukuku Pratik Çalışma I
    Konuyu Açan: MiSS-FENER, Forum: Üniversite.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 05.09.2010, 16:16
  4. Ceza Muhakemesi Ders Notları
    Konuyu Açan: MiSS-FENER, Forum: Üniversite.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 05.09.2010, 15:46
  5. Ceza Hukuku
    Konuyu Açan: MiSS-FENER, Forum: Üniversite.
    Cevaplar: 3
    Son Mesaj : 05.09.2010, 15:42

copyright

Soru Cevap

grafimx