Ekonomik Büyüme

  1. açık öğretim iktisat bölümü konu anlatımı - üretim fonksiyonu ve büyümenin kaynakları - ekonomide slow bütüme modeli - ekonomide endojen büyüme

    Üretim Fonksiyonu : iki girdi kullanarak (sermaye ve emek) elde edilen toplam hasılayı göz önüne alalım. Buna göre üretim forksiyonunu

    Y=F(K,L,T)

    biçiminde yazabiliriz. Burada Y toplam hasıla, K sermaye stoku (ekonomideki tüm makinelerin ve teçhizatın, fabrika binalarının ve konutların toplamını içermektedir) ve L de çalışanların sayısıdır. T ise üretim teknolojisinin durumunu göstermektedir.

    Teknoloji ile anlatılmak istenen, dar anlamda ekonomide üretilebilecek ürünlerin yanında bunları üretmek için kullanılabilecek üretim yöntemlerindir. Geniş anlamda teknolojik durumu değerlendirdiğimizde; bir ekonomide ne kadar üretimin gerçekleştirileceği firmaların ne kadar iyi işlediğine, piyasaların davranışlarına ve organizasyonlarına, hukuk sistemine ve bunun uygulanmasını, politik çerçeveye ve benzeri faktörlere bağlı olarak düşünebiliriz.



    Büyümenin Kaynakları : Ekonominin sermaye ve işgücü miktarından oluşan üretim faktörleri stokundaki artışlar ile teknolojideki gelişmeler büyümenin kaynaklarıdır.

    1- Sermaye Birikimi Sermayenin marjinal ürünü (MPK) :Sermayedeki bir birimlik değişmenin hasıla miktarına yol açtığı değişme miktarıdır. Eğer sermaye miktan AK kadar artarsa hasıla (Y) yaklaşık olarak

    MPK x AK kadar artacaktır: AY = MPK x AK

    Örnek: Sermaye stokunda 200 birimlik bir artış, sermayenin marjinal ürünü 0.50 iken hasılada 100 birimlik artış sağlayacaktır. 2- İşgücünde Artış AY = MPL x AL

    MPL emeğin marjinal ürünü olup, emekteki bir birimlik değişmenin hasılada yol açtığı değişme miktarını ifade etmektedir.

    Örnek: MPL 6 iken, işgücündeki 20 birimlik bir artış hasılada yaklaşık olarak 120 birimlik artışa yol açacaktır.

    SOLOW BÜYÜME MODELİ

    Robert Solow'un geliştirdiği sermaye birikimi, tasarruf ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkileri inceler.

    Hasıla ve Sermaye Arasındaki Etkileşim

    Ekonomideki sermaye miktarı üretilebilecek hasılanın düzeyini belirler. Hasıla düzeyi de sırası ile tasarrufun ve yatırımın düzeyini belirler. Böylece ne kadar sermaye birikimi olacağı belirlenir.

    Durağan Durumda Sermaye ve Hasıla Düzeyleri

    İşçi başına hasıla ve sermayenin artık değişmeyeceği durum ekonominin durağan durumu olarak tanımlanır. Durağan durumda işçi başına sermayedeki (ve hasıladaki) değişme sıfırdır.

    Solow'un büyüme modelinin merkezinde durağan büyüme modeli vardır. Bu kavram ekonominin istikrarlı bir büyüme trendinin olduğunu ortaya koymaktadır. Ekonomi geçici olarak bu trendden sapsa da uzun dönemde ekonomiyi trende döndürecek kuvvetler vardır.

    Nüfus Artışının Sonuçları

    Nüfus Artışının Durağan Duruma Etkisi: Nüfus artışının etkisi aynen sermayenin amortismanı gibi kişi başına ya da işçi başına sermaye stokunu ve işçi başına hasılayı azaltmak yönündedir.

    Nüfus Artış Hızında Bir Yükselmenin Etkileri: Nüfus artışındaki bir hızlanma ekonominin toplam hasılasının eskisinden daha yüksek bir oranda büyümesini sağlarken, kişi başına hasılayı, düşük bir düzeye indirmektedir

    Teknolojik İlerlemenin Sonuçları

    Teknolojik ilerlemeyi İçeren İşçi Başına Üretim Foksiyonu

    Hasıla iki faktör tarafından üretildiğini düşünebiliriz:Bir yanda sermaye öte yanda etkin işgücü (L x T) dir.

    Teknolojik İlerlemenin Valığında Durağan Durum Dengesi

    Durağan durumda, işçi başına hasıla tekonlojik ilerleme oranında büyümektedir.

    Durağan durumda hasıla, sermaye ve etkin emek hep birlikte aynı (n+f) oranında büyüdüğü için, bu ekonominin durağan durumu aynı zamanda dengeli büyüme durumu olarak da isimlendirilir.

    Tasarruf Oranı ve Altın Kural

    Tasarruf oranının sıfıra eşit olduğu bir ekonomide sermaye sıfırdır. Bu durumda hasıla ve tüketim de sıfırdır. Böylece tasarruf oranının sıfır olması uzun dönemde sıfır tüketimi ifade eder.

    Tasarruf oranının 1 'e eşit olması uzun dönemde sıfır tüketimi ifade eder.

    Tüketimi en büyük miktarına ulaştıran tasarruf oranının 0 ile 1 arasında bir değerinin olması gerektiğidir.Tasarruf oranının bu değeri aşması halinde tüketim sadece kısa dönemde değil uzun dönemde de azalır, Bunun nedeni; tasarruf oranı arttıkça artan sermayenin hasılada giderek azalan bir artışa yol açması, buna karşılık hasılanın giderek daha fazla bir kısmının sermayedeki yıpranmaları karşılamaya ayrılmasıdır. Tasarruf oranının bu kritik değeri ile ilişkili sermaye düzeyi sermayenin altın kural düzeyi olarak adlandırılır. Bu, uzun dönem tüketiminin maksimize edildiği düzeydir.

    FİZİKSEL SERMAYEYE KARŞI BEŞERİ SERMAYE VE ENDOJEN BÜYÜME

    Ekonomide çalışanların sahip oldukları ve ekonomistlerin insan sermayesi ya da beşeri sermaye olarak adlandırdıkları bir tür sermayedir.
    Üretim fonksiyonunun Genişletilmesi

    Beşeri sermayeyi hesaba katarak analizimizi genişletmenin en doğal yolu işçi başına üretim fonksiyonunu Y/L = f(K/L, H/L) dir.

    Şimdi işçi başına hâsıla düzeyi hem işçi başına fiziksel sermayeye (K/L), hem de işçi başına beşeri sermaye düzeyine (H/L) bağlıdır. Daha önceden de belirtildiği gibi işçi başına sermayedeki artış işçi başına hâsılada artışı sağlamaktadır. Yine ortalama beceri (hüner) düzeyindeki bir artış da işçibaşına daha fazla hâsılanın üretilmesini sağlar. Daha kalifiye işçiler karmaşık makineleri ve araçları kullanabilir, beklenmedik güçlükleri aşabilirler ve yeni görevlere çok çabuk uyum sağlayabilirler. Tüm bunlar işçi başına hâsıla artış yaratan unsurlardır.

    Beşeri Sermaye, Fiziksel Sermaye ve Hâsıla Emek başına hâsılanın yaklaşık bir şekilde ekonomideki fiziksel sermayenin ve beşeri sermayenin miktarına bağlı olduğu ifade edilmektedir. Daha fazla tasarruf yapan ülkeler ve / veya eğitime fazla harcama yapanlar işçi başına hâsılanın önemli ölçüde daha yüksek olduğu durağan durum düzeylerine ulaşabilirler.

    Endojen (İçsel) Büyüme

    Robert Lucas ve Paul Romer'in önderliğinde araştırmacılar fiziksel ve beşeri sermaye biriminin kombinasyonu (birlikteliği) ekonomik büyümeyi sürdürmek için gerçekte yeterli olabiliceği olasılığını açıklamışlardır.

    Bu araştırmacıların açıklamış olduğu modeller endojen (içsel) büyüme modelleri olarak adlandırılır. Solow modelinin aksine bu modellerde büyüme uzun dönemde bile tasarruf oranı ve eğitime yapılan harcama oranı gibi çeşitli değişkenlere bağlı olduğunu belirtilmektedir.

    TEKNOLOJİK İLERLEMENİN BELİRLEYİCİLERİ

    Teknolojik ilerleme denilince, mikroçiplerin keşfedilmesi, DNA yapılarının bulunması gibi büyük buluşlar insan aklına gelmektedir. Teknolojik ilerleme daha çok monoton (sıkıcı) süreçler sonucu sağlanmıştır ve firmaların AR - GE (araştırma - geliştirme) faaliyetlerinin sonucudur.
    AR - GE Harcamaları Kararları

    Firmaların yeni makineler alma nedeni, ya da yeni fabrika inşa etme nedeni aynen firmanın AR - GE için harcama yapma nedenidir, yani beklenen kârını arttırmaktır.

    Bir firmanın kendi fikirlerini başkalarının kendilerine mal edecekleri konusunda ne derece endişe duyacağı büyük ölçüde yeni bir teknolojik buluş için yasal korumaya bağlıdır. Yasal koruma yoksa, yeni bir ürün geliştirmeden elde edilecek beklenen kârın düşük olması olasıdır.

    Patent yeni ürün geliştiren (genelde yeni bir teknik ve araç) firmaya belirli bir süre için başkalarının bu yeni ürünü üretmede kullanamama hakkini sağlamaktadır. Ancak patent yasalarının varlığında bile, koruma bütünüyle sağlanamamaktadır.

    AR - GE Harcamaları ve Teknolojik İlerleme

    AR - GE düzeyini ve teknolojik ilerleme oranını araştırmanın verimliliği ve araştırma sonuçlarının uygulanabilirliği belirler. Teknolojik ilerlemenin az olduğu ülkelerde genelde zayıf patent koruması vardır. Fakir ülkeler yeni teknolojilerin üreticisi olmaktan ziyade bunun kullanıcısıdırlar. Teknolojik ilerlemelerin çoğu fakir ülke içindeki buluşlardan değil, daha ziyade yabancı teknolojilerin adapte edilmesinden gelmektedir,


    alıntı

     

     

    BiR-DOST - 03.03.2011 - 23:49



Benzer Konular

  1. Ekonomik Büyüme
    Konuyu Açan: Nerissa-Su, Forum: Para Ve Yatırım.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 29.07.2011, 13:51
  2. Ortaçağ Avrupasında Ekonomik Büyüme
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: AÖF Açık Öğretim.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 11.07.2011, 20:08
  3. Ekonomik Büyüme
    Konuyu Açan: MiSS-FENER, Forum: Üniversite.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 29.05.2011, 20:29
  4. Ekonomik Büyüme - Test Soruları
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: AÖF Açık Öğretim.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 03.03.2011, 23:56
  5. Türk Sanayii ve Ekonomik Büyüme
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: AÖF Açık Öğretim.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 15.06.2010, 00:13

copyright

Soru Cevap

grafimx