Arapçada Sayıların İrabı

  1. açıköğretim ilahiyat 2. sınıf dersleri - aöf ilahiyat konu anlatımı - arapçada sayılar - matuf sayılar

    Okuma parçası:kaç tane?

    Ali:bursa şehrinde kaç üniversite var?

    Ahmed:bursa şehrinde bir üniversite var o cidden büyük bir üniversite

    Ali:İzmir şehrinde kaç üniversite var?

    Ahmed:İzmir şehrinde iki büyük üniversite ve bir tane yeni üniversite var.

    Ali:sizin üniversitede kaç fakülte var?

    Ahmed:bizim üniversite dokuz fakülteden oluşuyor.herbirinde bin kız ve erkek öğrenci ders görmekte.

    Öğrencilerin sayısı bazen onbin kız ve erkek öğrenciye kadar çıkıyor

    Üniversitede Öğrencilerin hepsinin sayısı en çok otuzbin öğrenci bulunuyor

    Ali:bu üniversitede kaç öğretmen ders veriyor?

    Ahmedrada binbeşyüz öğretmen ders veriyor

    Alirada Arapça dersi veriliyormu?

    Ahmed:evet edebiyat ve ilahiyat fakültesinde Arapça dersi veriliyor.

    Ali:sizin ülkenizin her şehrinde üniversite bulunuyormu?

    Ahmed:evether şehirde üniversite yahut fakülte veya büyük şehirlerdeki üniversitelere bağlı büyük okullar bulunmaktadır.

    Ali:ya ahmed türkiyedeki bütün üniversitelerin sayısı ne kadar?

    Ahmed:ey kardeşim bizim ülkemizde üniversitelerin sayısıen çok yetmiş üniversite vardır.

    Bazıları devlet ve bazıları özel üniversitedir

    Sadece istanbulda onüç üniversite vardır.

    Türkiyenin ilk üniversitesi İstanbul üniversitesidir.

    Sonra Ankara üniversitesi kuruldu daha sonra beldenin her yerine üniversiteler kuruldu


    anlatım

    arapçada bileşik sayılar dışındaki bütün sayılar murabtır.yani cümle içindeki yerine göre değişiklik gösterirbileşik sayılardan on iki sayısının ikiside murebtir.

    1-müfred sayılar

    arapçada tekil isimler in nekra kullanımı kendi içinde bir sayıyı ifade ettiği için ayrıca saymak için bir sayı eklemeye gerek yoktur.

    örnek:.قلمٌ -bir kalem

    --iki sayısıda bir sayısı gibi kullanılır

    iki sayısı tesniye igrabına tabidir.

    --üçden ona kadar olan sayılarda cümle içindeki haline göre irabı ve harekesi değişir


    حضر ثلاثَةٌجُنوُدٍ --üç asker geldi üç sayısı burada fail konumundadır damme ile merfudur

    ركبتُ ثلاثَطاءراتٍ-üç uçağa bindim üç sayısı burada meful konumundadır fetha ile mensubtur

    تحدَّثْتُ مع ثلاثةِصحفېِّېنَ --üç gazeteci ile sohbet ettim üç sayısı burada مع zarfınınmuzafunileyhi olarak kesre ile mecrur olmuştur

    2- mürekkeb bileşik sayıların irabı

    bu sayılarda 12 sayısının ikisi tesniyenin irabına tabi olarak murab olur

    11 den 19 a kadar bileşik sayıların her iki parçasıda fetha üzere mebnidir

    yani cümlede hangi konumda olurlarsa olsun son harekelerinde değişiklik olmaz


    فې الفصلِ احد عشرَطالبا --sınıfta 11 öğrenci vardır

    فې الجامعة ثلاثَ عشرةَكلېة -üniversitede 13 fakülte vardır

    bu iki misalde

    -haberden sonra mübteda olarak gelmiştir merfu olması gerekirken fetha üzere mebni olduğundan fetha olarak gelmiştir

    mahallen yani konum itibarıyla merfu sayılmaktadırlar

    فې السنةاثنا عشرَشهرا --yılda 12 ay vardır

    12 sayısı burada haberden sonra gelmiş mübtedadır

    birinci parça 2 sayısı tesniyenin irabına tabi olarak elif ile merfu

    iknci parça 10 sayısı fetha üzerine mebni değişmez olduğundan mahallen

    merfudur

    قضېتُ اثنې عشر شهرافېتونسَ -tunusta 12 ay geçirdim

    bu örnektede 12 nin ikisi meful durumunda olduğundan tesniyenin irabına tabi olarak elif ya.ya dönüşmüş ya ile mensup olmuştur

    ikinci parça yani on yine mahallen merfu olmuştur

    3- düğüm sayılar

    (ukud)

    20 den 90 a kadar onar onar büyüyen sayılardır

    vav ile merfu ya ile mensub olurlar

    sonlarındaki nun harhangi bir sebeble düşmez

    نجح عشرونتلمېذا -yirmi öğrenci başardı

    buradaki 20 sayısı fail durumundadır vav ile merfudur

    كافأ المدېر أربعېنطالبة -müdür kırk öğrenciyi ödüllendirdi

    burada 40 sayısı kafee fiilini mefulüdür ve mensubtur

    nesb alametide ya dır

    سلم الجنودُ علې حمسېنضابطا -askerler elli subaya selam verdi

    burada hamsine 50 sayısı ala harfi ceriyle mecrurudur cer alameti ya dır

    4-100 ve 1000 sayıları

    bu iki sayınında müzekker ve müennesi aynıdır

    جاء ماءةطفلٍ -yüz erkek çocuk geldi

    burada 100 sayısı faildir fail olduğundan dolayı merfudur raf alameti ötredir

    رأېتُ مأءةطفلةٍ -yüz kız çocuk gördüm

    100 sayısı burada mefuldür mensubtur nasb alameti fethadır

    طبع ألف كتابٍ هذهالسنة-bu yıl bin kitab basıldı

    1000 sayısı burada naibi faildir merfudur raf alameti öterdir

    نظرتُ إلئى كتابٍ ألفٍلېلة و لېلةٍ -binbir gece kitabına baktım

    1000 sayısı burada ila harfi ceriyle mecrurudur


    cer alamet i kesredir

    5-vav ile bağlı sayılar


    (matuf sayılar)


    matuf sayılar bağlandıkları sayının irabını alırlarbu sayılardaki temyiz en sondaki sayıya göre düzenlenir


    sayıların büyükten küçüğe veya küçükten büyüğe sıralanması mümkündür .ancak büyükten küçüğe sıralamada müfred sayı düğüm sayıdan önce gelir


    örnek:1999


    ألفٌ و تسعماءة و تسعٌ وتسعون


    ألفٌ -bin


    و تسعماءة -dokuzyüz


    و تسعٌ و تسعون-doksan dokuz


    veya


    تسعٌ و تسعونون و تسعماءةوألفٌ


    تسعٌ و تسعونون -99


    و تسعماءة-900


    وألفٌ-1000


    bu sayılar raf halindedir


    100 sayısı dokuzla çarpıldığında 900 olduğunda cer halindedir


    6-sıra sayılar


    dişil eril


    birinci-الاول-----------الالې


    ikinci--الثانې-----------الثانېة


    üçünc-الثالث----------الثالثة

    dördüncü-الربعُ_______الرابعةُ

    beşinci--الخامسُ______الخامسةُ

    alıştırmalar
    1-aşağıdaki cümlelerde altı çizgili kelimelerin iğrablarını düzelt ve sebebini açıkla
    2-cümlelerdeki boşlukları alttaki ibarelerden en uygunu iledoldur
    3-cümledeki rakamları misaldeki gibi yazıyla yaz
    4-cümledeki rakamları yazıyla yaz



    alıntı

     

     

    BiR-DOST - 22.10.2010 - 14:53



Benzer Konular

  1. Arapçada Sık Kullanılan Fiiller
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: AÖF Açık Öğretim.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 05.11.2010, 18:47
  2. Arapçada Maksur Mankus ve Memdüd İsimler
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: AÖF Açık Öğretim.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 22.10.2010, 15:07
  3. Arapçada Gayrı Munsarıf Kelimeler
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: AÖF Açık Öğretim.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 22.10.2010, 15:01
  4. Arapçada İsimlerden ve Fiillerden Mebniler
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: AÖF Açık Öğretim.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 22.10.2010, 14:57
  5. Arapçada Şart Edatları
    Konuyu Açan: BiR-DOST, Forum: AÖF Açık Öğretim.
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj : 22.10.2010, 14:44

copyright

Soru Cevap